Πτώση 30%–60% στις τιμές των οινοποιήσιμων σταφυλιών καταγράφει η ΕΘΕΑΣ σε μεγάλες αμπελουργικές ζώνες. Οι δύο οργανώσεις διεκδικούν έκτακτη στήριξη, αυστηρότερους ελέγχους στην αγορά και συνδεδεμένη ενίσχυση.
Οικονομική στήριξη εντός του 2026 ζητούν η ΕΘΕΑΣ και η ΚΕΟΣΟΕ, προτείνοντας, μεταξύ άλλων, ενίσχυση 150 ευρώ ανά στρέμμα. Η παρέμβασή τους αφορά την κρίση στον αμπελοοινικό τομέα, με επίκεντρο το εισόδημα των παραγωγών και τον κίνδυνο εγκατάλειψης αμπελώνων.
Πιο συγκεκριμένα, η ΕΘΕΑΣ παρουσίασε τις θέσεις αυτές σε ανακοίνωση στις 9 Νοεμβρίου, έπειτα από συζήτηση στο Διοικητικό της Συμβούλιο με πρωτοβουλία της ΚΕΟΣΟΕ. Με έγγραφό της προς τα υπουργεία Ανάπτυξης, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και την ΑΑΔΕ, ζητά οικονομικές και ελεγκτικές παρεμβάσεις. Στόχος είναι να μπορέσουν οι αμπελουργοί να χρηματοδοτήσουν τις φροντίδες της επόμενης καλλιεργητικής περιόδου και να παραμείνουν στην παραγωγή.
Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα πρόβλημα που ξεκινά από το αμπέλι και επηρεάζει ολόκληρη την αγορά κρασιού. Οι χαμηλότερες τιμές των σταφυλιών συναντούν το αυξημένο κόστος καλλιέργειας, ενώ οι οργανώσεις καταγγέλλουν πρακτικές αθέμιτου ανταγωνισμού. Παράλληλα, επισημαίνουν εμπόδια στην κατανάλωση, συνδέοντας τη βιωσιμότητα της παραγωγής με τη λειτουργία της εμπορίας και της εστίασης.
Η κρίση στον αμπελοοινικό τομέα ξεκινά από το εισόδημα
Σύμφωνα με την ΕΘΕΑΣ, οι τιμές των οινοποιήσιμων σταφυλιών υποχώρησαν φέτος κατά 30%–60% σε μεγάλες αμπελουργικές ζώνες της χώρας. Η ανακοίνωση δεν παραθέτει αναλυτικό πίνακα ανά περιοχή ή ποικιλία. Ωστόσο, περιγράφει σημαντική επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών για τους παραγωγούς, σε μια περίοδο αυξημένων καλλιεργητικών δαπανών.
Εν συνεχεία, η οργάνωση επισημαίνει ότι το κόστος παραγωγής ξεπερνά την τιμή πώλησης για ολοένα περισσότερους αμπελουργούς. Έτσι, η απώλεια εισοδήματος δυσκολεύει και τον προγραμματισμό της επόμενης χρονιάς. Οι παραγωγοί καλούνται να αναλάβουν νέες δαπάνες, χωρίς να γνωρίζουν αν τα έσοδα του επόμενου τρύγου θα τις καλύψουν.
Στην οικονομική αβεβαιότητα προστίθεται η αστάθεια της παραγωγής εξαιτίας των κλιματικών συνθηκών. Κατά την ΕΘΕΑΣ, αυτός ο συνδυασμός ενισχύει την τάση εγκατάλειψης της καλλιέργειας. Το διακύβευμα, επομένως, υπερβαίνει τις απώλειες ενός τρύγου και αφορά τη διατήρηση της αμπελουργικής δραστηριότητας.
Έκτακτη ενίσχυση με δύο εναλλακτικούς τρόπους υπολογισμού
Για την άμεση ανακούφιση των εκμεταλλεύσεων, οι δύο οργανώσεις ζητούν στήριξη μέσα στο 2026 μέσω των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας, γνωστών ως de minimis.
Προτείνουν δύο εναλλακτικές: είτε υπολογισμό της ενίσχυσης με βάση τη διαφορά ανάμεσα στις φετινές και τις περσινές τιμές είτε καταβολή 150 ευρώ ανά στρέμμα. Η επιστολή επικαλείται ως παράδειγμα την Πορτογαλία για τη δεύτερη επιλογή.
Πρόκειται για προτάσεις προς την κυβέρνηση και όχι για ανακοίνωση εγκεκριμένου προγράμματος. Το κείμενο δεν προσδιορίζει συνολικό προϋπολογισμό, κριτήρια επιλεξιμότητας ή διαδικασία πληρωμής. Η βασική επιδίωξη είναι να αποκτήσουν οι αμπελουργοί την αναγκαία ρευστότητα για να συνεχίσουν τις καλλιεργητικές εργασίες.
Πέρα από την έκτακτη παρέμβαση, ΕΘΕΑΣ και ΚΕΟΣΟΕ ζητούν την ένταξη των οινοποιήσιμων σταφυλιών στις συνδεδεμένες ενισχύσεις της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Με αυτό το αίτημα επιδιώκουν σταθερότερη στήριξη της παραγωγής, ιδιαίτερα όπου η αμπελουργία στηρίζει την τοπική οικονομία.
Καταγγελίες για ελληνοποιήσεις και αίτημα ενιαίων ελέγχων
Στο εμπορικό σκέλος, η ΕΘΕΑΣ καταγγέλλει ανεπαρκείς ποιοτικούς ελέγχους στους εισαγόμενους οίνους. Αναφέρεται επίσης σε αναμείξεις με ελληνικά κρασιά και στη μετέπειτα διάθεσή τους ως ελληνικών. Κατά την οργάνωση, τέτοιες πρακτικές επιβαρύνουν τα οινοποιεία που λειτουργούν νόμιμα και υπονομεύουν τον ανταγωνισμό.
Παράλληλα, καταγγέλλει μαζικές εισαγωγές επιτραπέζιων σταφυλιών που οδηγήθηκαν παράνομα σε οινοποίηση κατά τη φετινή περίοδο. Η ανακοίνωση δεν συνοδεύει αυτές τις αναφορές με συγκεκριμένα πορίσματα ελέγχων ή στοιχεία για τις εμπλεκόμενες ποσότητες.
Οι δύο οργανώσεις ζητούν εντατικότερους ελέγχους στη διακίνηση κρασιού χωρίς παραστατικά και στην επισήμανση των εισαγόμενων οίνων. Ζητούν επίσης ελέγχους στα οινοποιεία για την παράτυπη οινοποίηση επιτραπέζιων σταφυλιών.
Για τον συντονισμό των παρεμβάσεων προτείνουν ένα Ενιαίο Κέντρο Ελέγχου παραγωγής και διακίνησης αγροτικών προϊόντων. Το κέντρο θα αξιοποιεί στοιχεία του ΥΠΑΑΤ, του ΟΣΔΕ και του ΕΦΕΤ, μαζί με φορολογικά δεδομένα διακίνησης της ΑΑΔΕ. Στην ίδια διαδικασία προτείνουν να ενταχθούν στοιχεία του υπουργείου Ανάπτυξης για αθέμιτες πρακτικές.
Η κατανάλωση και η επόμενη μέρα των αμπελώνων
Η επιστολή θέτει επίσης το ζήτημα των τιμών του κρασιού στην εστίαση. Η ΕΘΕΑΣ θεωρεί ότι οι μεγάλες υπερτιμολογήσεις, τόσο στο εμφιαλωμένο όσο και στο κρασί σε καράφα, αποθαρρύνουν την κατανάλωση.
Ακόμη, η οργάνωση συνδέει μέρος της υποχώρησης της κατανάλωσης με την αυστηρότερη αστυνόμευση και τις κυρώσεις για το αλκοόλ στην οδήγηση. Προκρίνει μεγαλύτερη έμφαση στην οδηγική παιδεία και την πρόληψη. Ωστόσο, δεν παραθέτει μετρήσεις που να απομονώνουν την επίδραση αυτού του παράγοντα στις πωλήσεις οίνου.
Συνοψίζοντας, ο βασικός στόχος των προτάσεων παραμένει η αποτροπή νέων εγκαταλείψεων αμπελώνων. ΕΘΕΑΣ και ΚΕΟΣΟΕ συνδέουν την άμεση οικονομική βοήθεια με αποτελεσματικότερους ελέγχους και σταθερότερη στήριξη της καλλιέργειας. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνουν στις ορεινές και νησιωτικές περιοχές, όπου η συνέχεια της αμπελουργίας αφορά τόσο τους παραγωγούς όσο και την οικονομία της υπαίθρου.
ΠΗΓΗ: ΚΕΟΣΟΕ
