Από την 1η Φεβρουαρίου 2027 η νέα επιβάρυνση, ενώ ο όγκος πωλήσεων κρασιού στη λιανική έχει υποχωρήσει κατά 8% σε σύγκριση με το 2023.
Πιο συγκεκριμένα, οι φόροι αλκοόλ στη Βρετανία αυξάνονται ξανά, σε μια περίοδο που η αγορά κρασιού αναζητά τρόπους να συγκρατήσει τις απώλειές της. Η κυβέρνηση ανακοίνωσε αύξηση των ειδικών φόρων κατανάλωσης κατά 4,55%, με εφαρμογή από την 1η Φεβρουαρίου 2027. Το μέτρο περιλαμβάνεται στον Προϋπολογισμό της 28ης Οκτωβρίου 2026 και ακολουθεί τον δείκτη τιμών λιανικής RPI.
Για τις επιχειρήσεις, ωστόσο, η αναπροσαρμογή προσθέτει κόστος σε μια ήδη δύσκολη εμπορική εξίσωση. Κάθε επιπλέον επιβάρυνση φέρνει εισαγωγείς και εμπόρους μπροστά σε δύο επιλογές: να περιορίσουν το περιθώριο κέρδους τους ή να αυξήσουν τις τιμές. Η δεύτερη επιλογή ενέχει τον κίνδυνο νέων απωλειών σε πελάτες που προσέχουν περισσότερο τις δαπάνες τους.
Η Wine and Spirit Trade Association (WSTA) αντέδρασε έντονα στην ανακοίνωση. Ο διευθύνων σύμβουλός της, Miles Beale, προειδοποίησε ότι η απόφαση θα επιβαρύνει επιχειρήσεις και καταναλωτές. Κατά την ένωση, οι συνεχείς φορολογικές αυξήσεις υπονομεύουν την προσπάθεια ανάκαμψης του κλάδου.
Πόσο επιβαρύνεται κάθε φιάλη
Η αύξηση κατά 4,55% αφορά τον ειδικό φόρο κατανάλωσης, όχι ολόκληρη την τιμή πώλησης. Ωστόσο, στον πρόσθετο φόρο εφαρμόζεται και ΦΠΑ, με αποτέλεσμα η τελική επιβάρυνση να είναι μεγαλύτερη.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της WSTA, μια φιάλη κόκκινου κρασιού 14,5% αλκοόλ επιβαρύνεται περίπου κατά 18 πένες, μαζί με τον ΦΠΑ. Για ένα Prosecco 11% η αντίστοιχη αύξηση φτάνει τις 14 πένες, ενώ για μια φιάλη τζιν τις 49 πένες. Τα ποσά αποτυπώνουν το πρόσθετο φορολογικό κόστος, εφόσον οι επιχειρήσεις το μεταφέρουν ολόκληρο στον αγοραστή.
Εν συνεχεία, η διαφορά μεταξύ των κρασιών εξηγείται από τον τρόπο φορολόγησης. Το βρετανικό σύστημα συνδέει την επιβάρυνση με την ποσότητα καθαρής αλκοόλης που περιέχει το προϊόν. Επομένως, δύο φιάλες ίδιου όγκου, αλλά διαφορετικού αλκοολικού τίτλου, δεν έχουν τον ίδιο φόρο.
Ο επίσημος πίνακας προβλέπει ότι ο συντελεστής για ποτά από 8,5% έως και 22% αλκοόλ ανεβαίνει στις 32,01 λίρες ανά λίτρο καθαρής αλκοόλης. Σήμερα βρίσκεται στις 30,62 λίρες. Έτσι, σε φιάλη 750 ml με 14,5% αλκοόλ, ο ΕΦΚ διαμορφώνεται περίπου στις 3,48 λίρες, πριν από τον ΦΠΑ.
Η πτώση 8% και τα όρια των στοιχείων
Η νέα αύξηση έρχεται ενώ οι πωλήσεις έχουν ήδη υποχωρήσει. Η WSTA επικαλείται στοιχεία της NIQ που δείχνουν μείωση 8% στον όγκο πωλήσεων κρασιού και 15% στα αποστάγματα, συγκρίνοντας τις ετήσιες περιόδους που ολοκληρώθηκαν τον Μάρτιο του 2023 και του 2026.
Πρόκειται για στοιχεία λιανικής, που περιλαμβάνουν και τις εκπτωτικές αλυσίδες. Δεν αποτυπώνουν, συνεπώς, ολόκληρη την κατανάλωση σε εστιατόρια, μπαρ και ξενοδοχεία. Επίσης, αφορούν ποσότητες και όχι την αξία των πωλήσεων, μια διάκριση απαραίτητη όταν οι τιμές αυξάνονται.
Παράλληλα, η ένωση συνδέει την υποχώρηση με τις διαδοχικές φορολογικές επιβαρύνσεις. Ωστόσο, η χρονική συνύπαρξη των δύο εξελίξεων δεν αποδεικνύει ότι η φορολογία εξηγεί ολόκληρη την πτώση. Για μια τέτοια αποτίμηση χρειάζεται να εξεταστούν παράλληλα η αγοραστική δύναμη και οι αλλαγές στις καταναλωτικές συνήθειες.
Αυτό δεν μειώνει τη σημασία του προβλήματος για τις επιχειρήσεις. Λιγότερες πωλούμενες φιάλες σημαίνουν μικρότερη βάση για την κάλυψη των εξόδων τους. Όταν προστίθεται νέος φόρος, η διατήρηση μιας ανταγωνιστικής τιμής γίνεται δυσκολότερη.
Οι φόροι αλκοόλ στη Βρετανία και η θέση των εξαγωγέων
Από την πλευρά της, η κυβέρνηση αιτιολογεί την απόφαση ως αναπροσαρμογή που διατηρεί την πραγματική αξία του φόρου. Παράλληλα, αναφέρει ότι συνεκτιμά την οικονομική συμβολή του κλάδου και τον ρόλο της φορολογίας στον περιορισμό της βλάβης από το αλκοόλ.
Για τους προμηθευτές της βρετανικής αγοράς, μεταξύ τους και τα ελληνικά οινοποιεία, το πρακτικό ζήτημα είναι η τελική τιμή. Ακόμη και όταν η τιμή εξαγωγής παραμένει σταθερή, ο πρόσθετος φόρος μπορεί να ακριβύνει τη φιάλη στο ράφι. Αυτό δημιουργεί περιθώριο για νέες διαπραγματεύσεις μεταξύ παραγωγού, εισαγωγέα και λιανεμπόρου σχετικά με την κατανομή του κόστους.
Η επιβάρυνση, μάλιστα, εξαρτάται από τον αλκοολικό τίτλο και όχι από την εμπορική αξία του κρασιού. Έτσι, για φιάλες ίδιου μεγέθους και ίδιας περιεκτικότητας, ο ΕΦΚ καταλαμβάνει μεγαλύτερο μέρος της τιμής στις οικονομικότερες ετικέτες.
Συνοψίζοντας, το διακύβευμα ξεπερνά, επομένως, τις επιπλέον πένες ανά φιάλη. Σε μια αγορά που αγοράζει μικρότερες ποσότητες, παραγωγοί και έμποροι καλούνται να διατηρήσουν ταυτόχρονα την προσιτή τιμή και τη βιωσιμότητα τους. Η νέα αύξηση περιορίζει αυτό το περιθώριο, χωρίς να δίνει από μόνη της απάντηση στο πρόβλημα της υποχώρησης της ζήτησης.
ΠΗΓΗ: ΚΕΟΣΟΕ
