Μια δεύτερη ζωή για τα υπολείμματα της οινοποίησης αναζητά το Marlborough της Νέας Ζηλανδίας, δοκιμάζοντας ένα οργανωμένο σύστημα που θα μετατρέπει τις οινολάσπες σε υλικό βελτίωσης του εδάφους. Το τετραετές πρόγραμμα, συνολικού προϋπολογισμού 6,98 εκατ. δολαρίων Νέας Ζηλανδίας, φιλοδοξεί να συνδέσει δύο ανάγκες του κλάδου: τη διαχείριση των αποβλήτων των οινοποιείων και την επιστροφή οργανικής ύλης στους αμπελώνες.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι οινολάσπες, δηλαδή τα ιζήματα που προκύπτουν κατά την οινοποίηση. Σύμφωνα με το Bragato Research Institute, που έχει αναλάβει την υλοποίηση, στο Marlborough παράγονται περίπου 11.500 τόνοι οινολασπών ετησίως. Η συγκέντρωση μεγάλων ποσοτήτων σε περιορισμένο χρονικό διάστημα επιβαρύνει τις υποδομές διαχείρισης αποβλήτων και λυμάτων, ενώ δημιουργεί σημαντικές απαιτήσεις για τις επιχειρήσεις.
Ειδικότερα, η κυβερνητική ανακοίνωση της 27ης Αυγούστου περιγράφει ένα πρόβλημα με αυξανόμενο οικονομικό βάρος: οι παραδοσιακές επιλογές διάθεσης γίνονται πιο περιορισμένες και ακριβές. Για την ανάπτυξη μιας εναλλακτικής λύσης, η δημόσια χρηματοδότηση μέσω του Primary Sector Growth Fund ανέρχεται σε περίπου 2,79 εκατ. δολάρια Νέας Ζηλανδίας, με επιπλέον 4,19 εκατ. από τους συγχρηματοδότες.
Από το οινοποιείο πίσω στο έδαφος
Το Marlborough Circular Wine Programme προβλέπει συλλογή των οινολασπών από τα συμμετέχοντα οινοποιεία και μεταφορά τους σε ειδική εγκατάσταση. Εκεί θα υποβάλλονται σε επεξεργασία και θα αναμειγνύονται με υλικά όπως κομπόστ και βιοάνθρακας, με στόχο την παραγωγή εδαφοβελτιωτικού για τους αμπελώνες.
Παράλληλα, το οικονομικό μοντέλο βασίζεται σε τέλος διαχείρισης, το οποίο θα καταβάλλουν τα οινοποιεία και σχεδιάζεται ώστε να είναι ανταγωνιστικό προς το κόστος διάθεσης σε χώρο ταφής. Στη συνέχεια, το τελικό υλικό θα επιστρέφει στους συμμετέχοντες αμπελώνες και θα διασπείρεται χωρίς πρόσθετη χρέωση.
Η προσπάθεια πατά σε προηγούμενη συνεργασία της περιοχής γύρω από τα υπολείμματα της οινοποίησης. Το Marlborough Circular Wine Group έχει ήδη ασχοληθεί με τεχνικές αφυδάτωσης οινολασπών. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται δοκιμές στο Rose Family Estate με ειδικούς σάκους, γνωστούς ως geobags, που επέτρεψαν την απομάκρυνση νερού και την επίτευξη περιεκτικότητας περίπου 50% σε στερεά. Πρόκειται για προηγούμενη εργασία στη διαχείριση του υλικού, η οποία δείχνει πώς η περιοχή προσεγγίζει σταδιακά το πρόβλημα.
Το κρίσιμο στοίχημα είναι η εφαρμογή στην πράξη
Η επιστροφή οργανικής ύλης και θρεπτικών στοιχείων στο έδαφος, μαζί με τη μείωση αποβλήτων και εκπομπών, αποτελεί επιδίωξη του προγράμματος. Η ασφάλεια, η αποτελεσματικότητα και η εμπορική βιωσιμότητα του συστήματος μένει να τεκμηριωθούν. Το Bragato Research Institute θα αναλάβει τις επιστημονικές δοκιμές, τη διασφάλιση ποιότητας και τον σχεδιασμό, ενώ προβλέπεται και η εκπόνηση επιχειρηματικού σχεδίου για μόνιμη περιφερειακή εγκατάσταση.
Συνοψίζοντας, εφόσον αποδειχθεί επιτυχημένο, το μοντέλο θα μπορούσε, σύμφωνα με την κυβέρνηση της Νέας Ζηλανδίας, να εφαρμοστεί και σε άλλες οινοπαραγωγικές περιοχές της χώρας. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι αν μια δαπανηρή υποχρέωση διαχείρισης μπορεί να μετατραπεί σε σταθερή υπηρεσία προς τον αμπελώνα, με όφελος που θα αντέχει τόσο στον επιστημονικό έλεγχο όσο και στον λογαριασμό του παραγωγού.
