Όταν η αγορά του εκλεκτού κρασιού περνάει μια δύσκολη περίοδο, τα θετικά στοιχεία αναδεικνύονται ακόμη πιο έντονα από ό,τι συνήθως. Τις τελευταίες εβδομάδες, υπήρξαν ενδείξεις για ανάκαμψη των συναλλαγών στη Βουργουνδία και νέα σημάδια δραστηριότητας μεταξύ των αγοραστών στην Ασία. Μέσα από όλα αυτά, ωστόσο, η Ιταλία έχει αποδειχθεί πιο ανθεκτική από οποιοδήπoτε άλλη χώρα
«Η Ιταλία είναι μία από τις μόνες μεγάλες περιοχές που σημείωσε αύξηση της αξίας των πωλήσεων το πρώτο εξάμηνο του 2025, με τη δραστηριότητα να αυξάνεται κατά 14% σε ετήσια βάση», λέει ο Matthew O’Connell, επικεφαλής επενδύσεων της Bordeaux Index και διευθύνων σύμβουλος της πλατφόρμας LiveTrade της εταιρείας. «Ενώ οι όγκοι παραμένουν 16% χαμηλότεροι από τον πολυετή μέσο όρο του πρώτου εξαμήνου, πρόκειται για μια σημαντικά πιο θετική εικόνα έναντι της Καμπανίας, των ΗΠΑ και του Μπορντό, όπου η δραστηριότητα είναι μειωμένη κατά περίπου 50%- μόνο η Βουργουνδία βρίσκεται στην ίδια κατηγορία που έχει υψηλότερες συναλλαγές σε ετήσια βάση.»
Αυτή η αντίθεση με τις πιο καταθλιπτικές επιδόσεις που προσφέρουν άλλες περιοχές εκλεκτών οίνων κάνει την υπεραπόδοση της Ιταλίας ακόμη πιο εμφανή. Τα δεινά του Μπορντό – που υπογραμμίστηκαν από άλλη μια απογοητευτική εκστρατεία en primeur – και η διόρθωση που παρατηρείται στη Σαμπάνια μετά από μερικά χρόνια ακμής συμβάλλουν στη δημιουργία μιας ακόμη πιο θετικής εντύπωσης μεταξύ των συλλεκτών.
Αυτό που προκαλεί έκπληξη στις πρόσφατες επιδόσεις της Ιταλίας, είναι ότι το Πεδεμόντιο – που το 2016-18 ήταν μια από τις πρώτες δυνάμεις στον πλανήτη των εκλεκτών κρασιών – δεν πρωτοστατεί αυτής της ανάπτυξη. Αντιθέτως, η Τοσκάνη, βασιζόμενη στην περίοδο ανόδου των τιμών κατά τη διάρκεια του 2021-22, έχει ενισχύσει τη θέση της ως η σημαντικότερη, ίσως, περιοχή της Ιταλίας για εκλεκτά κρασιά.
«Η Τοσκάνη εξακολουθεί να κυριαρχεί στις ιταλικές πωλήσεις στο δείκτη Bordeaux Index, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 85% της συνολικής αξίας», εξηγεί ο O’Connell. «Έχει επίσης αποδειχθεί ότι είναι μία από τις πιο ανθεκτικές περιοχές εκλεκτών κρασιών, με τη δραστηριότητα να έχει μειωθεί μόλις κατά 10% από τα επίπεδα αιχμής, ξεπερνώντας άλλες οινοπαραγωγικές περιοχές σε σημαντικό βαθμό.
«Αντίθετα, το Πεδεμόντιο έχει σημειώσει σημαντική πτώση. Παρότι αναμενόταν κατά την περίοδο 2020-23 να είναι αυτό που κυριαρχήσει στην αγορά τα επόμενα χρόνια, δυσκολεύτηκε να διατηρήσει τη δυναμική του, με τους όγκους και τις αξίες των πωλήσεων να απέχουν σημαντικά από αυτά τα προηγούμενα υψηλά επίπεδα».
Για τους παρατηρητές που μπορεί να θεωρούσαν το Πεδομόντιο ως την απάντηση της Ιταλίας στη Βουργουνδία, με την εστίασή της σε στην έκφραση του terroir του τόπου, αυτό μπορεί να φαίνεται αντιφατικό. Ο O’Connell περιγράφει το φαινόμενο ως «το παράδοξο του Πεδεμόντιου», προσθέτοντας: «Μια σπουδαία ιστορία, αξιοζήλευτη ιδιαιτερότητα, σημαντικοί μαζορέτες – αλλά απλά δεν έχει απήχηση με τον τρόπο που έχει η Βουργουνδία».
Κλειδί για την επιτυχία της Ιταλίας είναι το μείγμα των εσοδειών που προσελκύουν το ενδιαφέρον των αγοραστών, με τις συναλλαγές να επικεντρώνονται σε μεγάλο βαθμό στα δύο άκρα του φάσματος: είτε σε νεαρές εσοδείες, όπου η διαθεσιμότητα είναι μεγάλη και οι τιμές προσιτές, είτε σε εορτασμένες εσοδείες μεγαλύτερης ωριμότητας, όπου η ποιότητα και το ενδιαφέρον της δευτερογενούς αγοράς συνδυάζονται και οδηγούν σε σταθερό κύκλο εργασιών.
Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η Ιταλία δεν ακολούθησε μια αδιάκοπα ανοδική πορεία στο πρόσφατο παρελθόν: κατά κανόνα, οι τιμές απέχουν σήμερα περίπου 10% από τις κορυφές που καταγράφηκαν το 2023. Αλλά αυτό προσφέρει μια έντονη αντίθεση με άλλες σημαντικές περιοχές εκλεκτών οίνων, όπου οι τιμές έχουν υποχωρήσει κατά 25% έως 30%.
Η αντίληψη της ποιότητας για το καλό ιταλικό κρασί υποστηρίζεται από δύο ακόμη παράγοντες: εσοδείες υψηλής ποιότητας και αυξημένη προσοχή στους αμπελώνες.
Αυτές οι εκτιμήσεις από την πλευρά της προσφοράς συνδυάζονται με την αντίληψη μιας ισχυρής αναλογίας ποιότητας προς τιμή και δημιουργούν ένα κερδοφόρο εμπορικό περιβάλλον για την Ιταλία και ειδικότερα για την Τοσκάνη. Ωστόσο, ο O’Connell επιθυμεί να αναφέρει μια ακόμη πτυχή της ιστορίας ανθεκτικότητας και ελκυστικότητας της Ιταλίας: τις μεταβαλλόμενες προτιμήσεις των καταναλωτών. Καταλήγει: “Η αλλαγή της τάσης των καταναλωτών προς την αγορά είναι μια από τις σημαντικότερες αλλαγές που έχουν γίνει: «Καθώς το αστέρι του Μπορντό έχει εξασθενήσει, η Ιταλία έχει επωφεληθεί τόσο από άποψη αντίληψης όσο και από άποψη ζήτησης».
