Η πλειονότητα εκτιμά ότι η χρήση αυτών των εργαλείων θα ενταθεί σημαντικά μέσα στην επόμενη πενταετία, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τη βιωσιμότητα και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Αρχικά, η κατεύθυνση αυτή επιβεβαιώνεται και από διεθνή επιστημονικά δεδομένα. Έρευνες που έχουν δημοσιευθεί τα τελευταία χρόνια σε περιοδικά όπως το Computers and Electronics in Agriculture και το Precision Agriculture δείχνουν ότι αλγόριθμοι μηχανικής μάθησης μπορούν να προβλέψουν με υψηλή ακρίβεια την εμφάνιση ασθενειών όπως ο περονόσπορος, αναλύοντας δορυφορικά δεδομένα, μικροκλιματικές παραμέτρους και ιστορικά αρχεία καλλιέργειας. Παράλληλα, συστήματα βασισμένα σε αισθητήρες και τεχνητή όραση επιτρέπουν την εκτίμηση της ωριμότητας των σταφυλιών σε πραγματικό χρόνο, μειώνοντας το κόστος δειγματοληψιών και βελτιστοποιώντας τον χρόνο τρύγου.
Πιο συγκεκριμένα, η ιταλική μελέτη εντοπίζει έξι βασικές τεχνολογικές κατευθύνσεις που μπορούν να ενισχύσουν τη λήψη αποφάσεων: συνεργασία ανθρώπου-μηχανής, έξυπνα υλικά για τον έλεγχο περιβαλλοντικών συνθηκών, ψηφιακά δίδυμα για την προσομοίωση διαδικασιών, ευφυή συστήματα οινοποίησης, συστήματα γευσιγνωσίας βασισμένα στην τεχνητή νοημοσύνη και προηγμένη περιβαλλοντική διαχείριση. Τα λεγόμενα digital twins, για παράδειγμα, επιτρέπουν τη δημιουργία ενός ψηφιακού αντιγράφου του οινοποιείου ή του αμπελώνα, όπου μπορούν να προσομοιωθούν σενάρια ζύμωσης, κατανάλωσης ενέργειας ή άρδευσης πριν εφαρμοστούν στην πράξη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αποδοχή των τεχνολογιών που σχετίζονται με την περιβαλλοντική προστασία. Σε μια περίοδο όπου η κλιματική μεταβλητότητα επηρεάζει έντονα την οξύτητα, τα σάκχαρα και τη φαινολική ωρίμανση, εργαλεία πρόβλεψης και έγκαιρης προειδοποίησης θεωρούνται πολύτιμα. Σύμφωνα με στοιχεία του OIV, τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν αυξήσει τη διακύμανση της παραγωγής σε αρκετές ευρωπαϊκές περιοχές τα τελευταία χρόνια, γεγονός που εντείνει την ανάγκη για ακριβέστερα μοντέλα διαχείρισης κινδύνου.
Αντίθετα, οι επαγγελματίες εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί απέναντι σε εφαρμογές που επιχειρούν να μιμηθούν την ανθρώπινη δημιουργικότητα ή τις αισθητηριακές ικανότητες. Παρότι υπάρχουν ήδη ερευνητικά έργα που χρησιμοποιούν ηλεκτρονικές «μύτες» και «γλώσσες» για την ανίχνευση αρωματικών ενώσεων και ελαττωμάτων, η ιδέα ενός αλγορίθμου που θα σχεδιάζει νέα κρασιά ή θα υποκαθιστά τη γευσιγνωσία του οινολόγου δεν βρίσκει εύκολα αποδοχή. Η στάση αυτή αντικατοπτρίζει μια βαθύτερη ανησυχία για την ταυτότητα του προϊόντος και τον ρόλο της εμπειρίας, της διαίσθησης και της πολιτισμικής κληρονομιάς στην οινοποίηση.
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο τομέας του οίνου μπορεί να λειτουργήσει ως πεδίο δοκιμών για ανθρωποκεντρικές τεχνολογίες. Το ζητούμενο δεν είναι η αντικατάσταση του ανθρώπου, αλλά η ενίσχυση της κρίσης του. Στην πράξη, αυτό σημαίνει συστήματα που προτείνουν εναλλακτικές, αναλύουν πολύπλοκα δεδομένα και μειώνουν την αβεβαιότητα, αφήνοντας την τελική απόφαση στον οινολόγο και τον αμπελουργό.
Τέλος, η ισορροπία ανάμεσα στην τεχνολογία και την ανθρώπινη εμπειρογνωμοσύνη θα καθορίσει τον ρυθμό των εξελίξεων. Αν η τεχνητή νοημοσύνη γίνει αντιληπτή ως εργαλείο προστασίας και αποδοτικότητας, η ενσωμάτωσή της θα επιταχυνθεί. Αν, αντίθετα, θεωρηθεί απειλή για τη δημιουργικότητα και την αυθεντικότητα, η υιοθέτηση θα είναι πιο αργή και επιλεκτική. Σε κάθε περίπτωση, η επόμενη δεκαετία αναμένεται να μεταμορφώσει όχι μόνο τις τεχνικές της παραγωγής, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον ρόλο του ανθρώπου μέσα στο οινοποιείο.
