του Ζήση Πανάγου
Όλοι γνωρίζουμε ότι ένα ποτήρι κρασί μπορεί να επηρεάσει τη διάθεσή μας, είτε μας χαλαρώνει στο τέλος της ημέρας είτε αυξάνει την ευχαρίστησή μας όταν πίνουμε με φίλους, ενώ είμαστε έξω στην πόλη. Μπορεί όμως να βελτιώσει την επίγνωση του σώματος, του χώρου και του χρόνου; Ερευνητές στο Πανεπιστήμιο της Λισαβόνας στην Πορτογαλία πραγματοποίησαν πρόσφατα μια μελέτη που διαπίστωσε ότι οι πότες κρασιού σε περιβάλλον τύπου μπαρ είχαν αυξημένη συνείδηση ή μεγαλύτερη επίγνωση της παρούσας στιγμής.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Plos One, ρωτούσε 102 συμμετέχοντες από όλο τον κόσμο σχετικά με την εμπειρία τους μετά από δύο ποτήρια κρασί στο Corkscrew Wine Bar, που βρίσκεται σε μια περιοχή της Λισαβόνας δημοφιλής στους τουρίστες. Ο επικεφαλής ερευνητής Dr. Rui Miguel Costa στρατολόγησε συμμετέχοντες που επισκέφτηκαν το μπαρ και τους κάλεσε να συμμετάσχουν σε μια έρευνα για το πώς η μέτρια κατανάλωση κόκκινου κρασιού προκαλεί αλλαγές στη συνείδηση.
Από τους 102 συμμετέχοντες, λίγο περισσότεροι από τους μισούς ήταν γυναίκες και η μέση ηλικία ήταν 35. Σε όσους συμμετείχαν προσφέρθηκαν δύο ποτήρια Quinta da Lapa Reserva Syrah 2018, από την περιοχή Tejo της Πορτογαλίας. Ο Costa λέει ότι επέτρεψε στους σομελιέ του Corkscrew να επιλέξουν το κρασί για το πείραμα. Προσθέτει ότι επέλεξαν το κρασί λόγω των μεταξωτών, γεμάτων χαρακτηριστικών του που «εκτιμούνται από την πλειοψηφία των ανθρώπων».
Πριν πιουν, οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ένα ερωτηματολόγιο που περιγράφει τη σχετική επίγνωση του εαυτού τους και του περιβάλλοντός τους. Αφού κατανάλωσαν το δεύτερο ποτήρι κρασί τους, οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν το ίδιο ερωτηματολόγιο.
Όπως γράφουν οι ερευνητές στη μελέτη τους, «Αλλαγμένες καταστάσεις συνείδησης αναφέρονται σε ουσιαστικές αποκλίσεις από τη συνήθη εγρήγορση που συνηθίζουν να έχουν οι άνθρωποι όντας νηφάλιοι. Μεταξύ των κοινών ανθρώπινων αναγκών, υπάρχει αναζήτηση για ευχάριστες αλλοιωμένες καταστάσεις συνείδησης, δηλαδή μια προσωρινή χαρούμενη υπέρβαση της συνηθισμένης ψυχικής κατάστασης. Η ισορροπημένη κατανάλωση κρασιού μπορεί να είναι ένα μέσο για τέτοιες χαρές, κάτι που είναι βαθιά ριζωμένο σε πολλούς ανθρώπινους πολιτισμούς από αμνημονεύτων χρόνων».
Ο Costa και οι συνεργάτες του ανέλυσαν τα αποτελέσματα του ερωτηματολογίου χρησιμοποιώντας την Κλίμακα Διαβάθμισης Αλλομένων Καταστάσεων Συνείδησης, η οποία στοχεύει στη μέτρηση σημαντικών αποκλίσεων από τη συνήθη εγρήγορση, συμπεριλαμβανομένης της αυξημένης διέγερσης ή ευχαρίστησης, της έντασης της επίγνωσης του σώματος, του χρόνου και της διορατικότητας. Δεν επιτρεπόταν στους συμμετέχοντες να πίνουν άλλα ποτά, εκτός από νερό, και δεν υπήρχε χρονικός περιορισμός για το πόσο γρήγορα ή αργά έπιναν. Επίσης, δεν τους επιτρεπόταν να χρησιμοποιούν smartphone ή ρολόγια, λόγω παρεμβολών στην αντίληψη του χρόνου.
Προκειμένου, να διατηρηθεί ένα νατουραλιστικό περιβάλλον, οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις συνθήκες με βάση τον τρόπο που έφτασαν στο μπαρ: να πίνουν μόνοι τους, να πίνουν σε ζευγάρια ή να πίνουν σε μια ομάδα τριών έως έξι ατόμων.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες παρουσίασαν βελτιωμένη διάθεση και αυξημένη διέγερση, μειωμένη επίγνωση του χρόνου και αυξημένες αναφορές ότι ο χρόνος περνούσε πιο αργά. Επίσης, δεν υπήρχαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των φύλων ή του μεγέθους της ομάδας.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ηλικία συσχετίστηκε άμεσα με τις αυξήσεις στην ευχαρίστηση, πράγμα που σημαίνει ότι οι μεγαλύτεροι συμμετέχοντες ανέφεραν μεγαλύτερες αυξήσεις ευχαρίστησης, όταν έπιναν κόκκινο κρασί, ενώ οι νεότεροι ανέφεραν μεγαλύτερη γοητεία στο περιβάλλον που έπιναν. Αυτά τα αποτελέσματα βασίστηκαν σε βαθμολογίες ερωτηματολογίων που συγκρίθηκαν πριν και μετά το πείραμα.
Ο Costa αποδίδει μέρος αυτών των αποτελεσμάτων σε ορισμένους βιολογικούς μηχανισμούς που προκαλεί το αλκοόλ. Για παράδειγμα, η αιθανόλη, το είδος του αλκοόλ στα ποτά, είναι ένα ηρεμιστικό που μπορεί να επιβραδύνει την αντίληψή σας για το χρόνο και επίσης προκαλεί μικρές απελευθερώσεις ντοπαμίνης που μπορεί να επηρεάσουν την ευχαρίστηση και τη διέγερση.
Αν και αυτή είναι μια από τις πρώτες μελέτες που διερευνούν θετικές αλλαγές στη συνείδηση μετά από μια μέτρια δόση κόκκινου κρασιού, ο Costa πιστεύει ότι τα αποτελέσματά του πρέπει να επαναλαμβάνονται ξανά και ξανά και θα πρέπει να εξετάσει πιθανούς συσχετικούς παράγοντες, όπως η μουσική υπόκρουση και το φαγητό. Αλλά ίσως ο μεγαλύτερος περιορισμός είναι η απουσία ομάδας ελέγχου, την οποία ο Costa ελπίζει να αντιμετωπίσει στο μέλλον.
Πηγή: winespectator.com
