Connect with us

Αναζήτηση

REPORTS

Η τριπλή κρίση που επαναπροσδιορίζει το μέλλον του κρασιού

Η παγκόσμια οινοβιομηχανία βρίσκεται μπροστά σε μια περίοδο βαθιών μετασχηματισμών. Ο Αμερικανός οικονομολόγος Mike Veseth, ένας από τους πιο γνωστούς αναλυτές της διεθνούς αγοράς οίνου και συγγραφέας του βιβλίου Wine Wars II: The Global Battle for the Soul of Wine (2022), περιγράφει την τρέχουσα κατάσταση ως μια «τριπλή κρίση» που επηρεάζει ταυτόχρονα τη γεωργία, την οικονομία και την ίδια την ταυτότητα του κρασιού.

Σύμφωνα με την ανάλυσή του, τρεις διαφορετικές αλλά αλληλένδετες δυνάμεις αναδιαμορφώνουν το τοπίο της οινοπαραγωγής: η κλιματική αλλαγή, η οικονομική πίεση στην αγορά και μια βαθύτερη πολιτισμική συζήτηση για τον ρόλο του κρασιού στη σύγχρονη κοινωνία.

Η πρώτη και πιο εμφανής πρόκληση αφορά το κλίμα. Η αμπελοκαλλιέργεια είναι από τις γεωργικές δραστηριότητες που εξαρτώνται περισσότερο από συγκεκριμένες περιβαλλοντικές συνθήκες. Ακόμη και μικρές μεταβολές στη μέση θερμοκρασία μπορούν να επηρεάσουν την ωρίμανση των σταφυλιών, να αλλάξουν το στυλ των κρασιών ή να καταστήσουν ορισμένες ποικιλίες λιγότερο κατάλληλες για τις παραδοσιακές τους περιοχές.

Σε ορισμένες ψυχρές περιοχές του κόσμου, οι αμπελουργοί εξακολουθούν να θάβουν τα αμπέλια κατά τη διάρκεια του χειμώνα για να τα προστατεύσουν από τον παγετό και να τα ξεθάβουν την άνοιξη. Η πρακτική αυτή αναδεικνύει πόσο στενά συνδεδεμένη είναι η καλλιέργεια της αμπέλου με τις κλιματικές συνθήκες. Για τον Veseth, το κρασί λειτουργεί συχνά ως ένας πρώιμος δείκτης των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής στη γεωργία. Παρότι αρκετά οινοποιεία έχουν αρχίσει να εφαρμόζουν περιβαλλοντικές στρατηγικές και πρακτικές βιωσιμότητας, ο ίδιος υποστηρίζει ότι η πραγματική κλίμακα του προβλήματος δεν αντικατοπτρίζεται πάντα στις ενέργειες που λαμβάνονται.

Η δεύτερη διάσταση της κρίσης είναι οικονομική. Για περίπου δύο δεκαετίες, μέχρι το 2008, η παγκόσμια κατανάλωση κρασιού αυξανόταν σταθερά, επιτρέποντας στην αγορά να απορροφά τα μεγάλα αποθέματα παραγωγής, ιδιαίτερα στην Ευρώπη. Η χρηματοπιστωτική κρίση εκείνης της χρονιάς άλλαξε αυτή τη δυναμική. Οι πωλήσεις μειώθηκαν και, σε πολλές αγορές, δεν επέστρεψαν ποτέ στα προηγούμενα επίπεδα.

Στο παρελθόν, η υπερπαραγωγή στην Ευρώπη αντιμετωπιζόταν συχνά μέσω πολιτικών στήριξης, ενώ μέρος του κρασιού οδηγούνταν σε βιομηχανική απόσταξη όταν δεν υπήρχε εμπορική ζήτηση. Με την πάροδο του χρόνου, οι πολιτικές αυτές άλλαξαν και οι Ευρωπαίοι παραγωγοί στράφηκαν πιο δυναμικά στις διεθνείς αγορές. Την ίδια στιγμή, νέες χώρες αύξησαν την παραγωγή τους, δημιουργώντας μια αγορά με έντονο ανταγωνισμό και, σε ορισμένες περιπτώσεις, υπερπροσφορά.

Σήμερα, σύμφωνα με τον Veseth, η αγορά έχει μετακινηθεί από μια περίοδο ανάπτυξης σε μια περίοδο αναδιανομής. Όταν η συνολική κατανάλωση αυξανόταν, σχεδόν όλοι μπορούσαν να επωφεληθούν. Τώρα όμως οι παραγωγοί ανταγωνίζονται για ένα πιο περιορισμένο μερίδιο αγοράς, όχι μόνο μεταξύ διαφορετικών οινοπαραγωγικών περιοχών αλλά και απέναντι σε άλλες κατηγορίες ποτών.

Η τρίτη πρόκληση είναι ίσως η πιο σύνθετη: η κρίση ταυτότητας του ίδιου του κρασιού. Παραδοσιακά, το κρασί κατείχε μια ιδιαίτερη θέση ως πολιτιστικό προϊόν που συνδέεται με τη γαστρονομία, την ιστορία και τις τοπικές παραδόσεις. Ταυτόχρονα όμως παραμένει και ένα αλκοολούχο ποτό, το οποίο συχνά βρίσκεται στο επίκεντρο συζητήσεων για τη δημόσια υγεία και τις κοινωνικές επιπτώσεις της κατανάλωσης αλκοόλ.

Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια αυτή η διττή φύση γίνεται όλο και πιο έντονη. Οι αλλαγές στις καταναλωτικές συνήθειες, ιδιαίτερα μεταξύ των νεότερων γενεών, δείχνουν μια πιο επιλεκτική ή ακόμη και μειωμένη σχέση με το κρασί, ενώ αυξάνεται το ενδιαφέρον για άλλες επιλογές ποτών ή για προϊόντα με χαμηλότερη περιεκτικότητα σε αλκοόλ.

Για τον Veseth, αυτές οι τρεις κρίσεις δεν λειτουργούν ανεξάρτητα. Αντίθετα, αλληλοεπηρεάζονται και διαμορφώνουν από κοινού το μέλλον του κλάδου. Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τα γεωργικά θεμέλια της παραγωγής, η οικονομική πίεση δοκιμάζει τη βιωσιμότητα πολλών επιχειρήσεων και η συζήτηση γύρω από την ταυτότητα του κρασιού επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι κοινωνίες το αντιλαμβάνονται.

Εν κατακλείδι, μέσα σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, η παγκόσμια οινοβιομηχανία αναζητά νέες στρατηγικές προσαρμογής. Από την αναδιάρθρωση των αμπελώνων μέχρι τη διεύρυνση των αγορών και την επαναπροσέγγιση των καταναλωτών, το κρασί βρίσκεται σε μια στιγμή καμπής όπου η παράδοση και η καινοτομία καλούνται να συνυπάρξουν.

Σχετικά Άρθρα

REPORTS

Η διεθνής αγορά εκλεκτών κρασιών στρέφει εκ νέου το βλέμμα της στη σοδειά του Μπορντό του 2016, έπειτα από νέα ανάλυση της Liv-ex, της...

REPORTS

Μια ερευνητική ομάδα του Ινστιτούτου Επιστημών Αμπέλου και Οίνου, Instituto de Ciencias de la Vid y del Vino, προχώρησε σε μια ανακάλυψη που φωτίζει...

REPORTS

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε την έναρξη της προσωρινής εφαρμογής του εμπορικού σκέλους της συμφωνίας σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Mercosur, έπειτα από...

REPORTS

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εξέλιξη των εξαγωγών οίνου διαχρονικά αλλά και σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, ανά χώρα και ανά προορισμό την Ευρωπαϊκή...

Διαβάστε επίσης

VIDEOS

Με απόλυτη εμπιστοσύνη στα χαρακτηριστικά του τόπου και στο δυναμικό των ποικιλιών που καλλιεργούν, οι Δημήτρης και Φανίκος Γκιρλέμης, δεύτερη γενιά οινοποιοί, έχουν πάρει...

REPORTS

Είναι άλλο η εμπορική συνεργασία που ξεκίνησε το κτήμα Σπυρόπουλος με την εταιρεία Greek Wine Cellars – ΚΟΥΡΤΑΚΗΣ, μέλος της Cavino Group και άλλο...

REPORTS

Ο Σύνδεσμος Ελληνικού Οίνου (Σ.Ε.Ο.) παρέδωσε την Πέμπτη 26 Φεβρουαρία, σε επίσημη εκδήλωση, τα αρχεία της ιστορίας του από την ίδρυσή του το 1949,...

REPORTS

Μπορεί ο αµπελοοινικός τοµέας στην Ελλάδα να θεωρείται πρότυπο για την καθετοποιηµένη δοµή, την ενσωµάτωση των διεθνών τάσεων και τη δηµιουργία υπεραξίας, ωστόσο οι...